Ventriküler Taşikardi (VT)

Ventriküler Taşikardi Nedir?

Ventriküler taşikardi (VT), kalbin alt odacıkları olan karıncıklardan (ventriküller) kaynaklanan hızlı kalp ritim bozukluğudur.

Genellikle dakikada 100 atımın üzerinde, ventriküler kaynaklı en az üç ardışık kalp atımı ile tanımlanır.

Ventriküler taşikardi, kısa süreli ve kendiliğinden sonlanan ataklar şeklinde görülebileceği gibi uzun süren ve acil müdahale gerektiren ciddi ritim bozukluklarına da neden olabilir.

Özellikle yapısal kalp hastalığı bulunan kişilerde hayatı tehdit eden ritim bozukluklarından biri olabilir.

Ventriküler Taşikardi Belirtileri Nelerdir?

Ventriküler taşikardinin belirtileri kalp hızına, ritim bozukluğunun süresine ve kalbin pompalama fonksiyonlarına göre değişir.

En sık görülen belirtiler:

• Ani başlayan hızlı çarpıntı
• Baş dönmesi ve göz kararması
• Bayılma veya bayılacak gibi olma
• Nefes darlığı
• Göğüs ağrısı veya baskı hissi
• Halsizlik ve güçsüzlük
• Soğuk terleme
• Tansiyon düşüklüğü
• Ağır vakalarda bilinç kaybı ve kalp durması

Bazı kısa süreli ventriküler taşikardi atakları herhangi bir belirti vermeyebilir.

Ventriküler Taşikardi Neden Olur?

Ventriküler taşikardi, kalbin karıncıklarındaki elektriksel uyarıların anormal şekilde oluşması veya iletilmesi sonucunda gelişir.

Başlıca nedenleri:

• Koroner arter hastalığı
• Geçirilmiş kalp krizi ve kalp kasında skar dokusu
• Kalp yetersizliği
• Dilate kardiyomiyopati
• Hipertrofik kardiyomiyopati
• Aritmojenik kardiyomiyopati
• Miyokardit
• Elektrolit bozuklukları, özellikle potasyum ve magnezyum düşüklüğü
• Bazı ilaçların ritim üzerine olumsuz etkileri
• Uzun QT sendromu ve Brugada sendromu gibi kalıtsal elektriksel kalp hastalıkları

Ventriküler taşikardi, yapısal olarak normal kalbe sahip bireylerde de görülebilir. Bu durumlarda idiyopatik ventriküler taşikardi söz konusu olabilir.

Ventriküler Taşikardi Türleri Nelerdir?

1. Süreksiz Ventriküler Taşikardi (NSVT)

Üç veya daha fazla ardışık ventriküler atımdan oluşan ve 30 saniyeden kısa süren taşikardidir.

Bazı hastalarda belirti vermezken bazılarında çarpıntı veya baş dönmesine neden olabilir.

Klinik önemi, eşlik eden kalp hastalığına ve kalbin kasılma fonksiyonlarına göre değerlendirilir.

2. Sürekli Ventriküler Taşikardi (Sustained VT)

En az 30 saniye devam eden veya 30 saniyeden kısa sürmesine rağmen dolaşım bozukluğu nedeniyle sonlandırılması gereken ventriküler taşikardidir.

Tansiyon düşüklüğü, bayılma ve ciddi dolaşım bozukluğuna neden olabilir.

3. Monomorfik Ventriküler Taşikardi

EKG'de ventriküler atımların benzer şekle sahip olduğu taşikardi türüdür.

Özellikle geçirilmiş kalp krizi sonrasında oluşan skar dokusuyla ilişkili olabilir.

4. Polimorfik Ventriküler Taşikardi

EKG'de ventriküler atımların şeklinin sürekli değiştiği taşikardi türüdür.

Akut miyokard iskemisi, elektrolit bozuklukları veya kalıtsal elektriksel hastalıklarla ilişkili olabilir.

Uzun QT sendromuyla ilişkili özel bir polimorfik ventriküler taşikardi türü Torsades de Pointes olarak adlandırılır.

Ventriküler Taşikardi Nasıl Teşhis Edilir?

1. Elektrokardiyografi (EKG)

Ventriküler taşikardi tanısında temel yöntemdir.

Özellikle atak sırasında çekilen 12 derivasyonlu EKG, ritim bozukluğunun türünün belirlenmesinde büyük önem taşır.

2. Holter EKG

Kalp ritminin 24–48 saat veya daha uzun süre izlenmesini sağlar.

Özellikle kısa süreli veya aralıklı ventriküler taşikardi ataklarının saptanmasında kullanılır.

3. Ekokardiyografi

Kalbin kasılma fonksiyonları, duvar hareketleri ve yapısal kalp hastalıkları değerlendirilir.

4. Kardiyak Manyetik Rezonans Görüntüleme (Kardiyak MR)

Kalp kasında skar, fibrozis, miyokardit veya kardiyomiyopati varlığının araştırılmasında önemli bir yöntemdir.

5. Koroner Arter Değerlendirmesi

Koroner arter hastalığı veya miyokard iskemisinden şüphelenilen hastalarda uygun koroner görüntüleme yöntemleri uygulanabilir.

6. Elektrofizyolojik Çalışma (EPS)

Seçilmiş hastalarda ventriküler taşikardinin mekanizmasını belirlemek, risk değerlendirmesi yapmak veya kateter ablasyonunu planlamak amacıyla uygulanabilir.

Ventriküler Taşikardi Nasıl Tedavi Edilir?

Tedavi; ventriküler taşikardinin türüne, hastanın klinik durumuna, kalp fonksiyonlarına ve altta yatan hastalığa göre belirlenir.

1. Acil Tedavi

Ventriküler taşikardi ciddi tansiyon düşüklüğü, bilinç değişikliği, şok veya akut kalp yetersizliğine neden oluyorsa acil elektriksel kardiyoversiyon gerekebilir.

Nabız alınamayan ventriküler taşikardi ise kalp durması olarak değerlendirilir ve derhal kardiyopulmoner resüsitasyon (CPR) ve defibrilasyon uygulanmalıdır.

2. İlaç Tedavisi

Uygun hastalarda beta blokerler ve belirli antiaritmik ilaçlar kullanılabilir.

İlaç seçimi ritim bozukluğunun türüne, kalp fonksiyonlarına ve eşlik eden hastalıklara göre yapılır.

Elektrolit bozukluklarının düzeltilmesi ve ritim bozukluğunu tetikleyen ilaçların değerlendirilmesi de tedavinin önemli parçalarıdır.

3. Kateter Ablasyonu

Kateter ablasyonu, ventriküler taşikardiye neden olan anormal elektriksel odakların veya ileti yollarının belirlenerek ortadan kaldırılmasını amaçlayan girişimsel tedavi yöntemidir.

Elektrofizyolojik haritalama sistemleri kullanılarak ritim bozukluğunun kaynağı belirlenir.

Ardından genellikle radyofrekans enerjisi uygulanarak anormal elektriksel aktiviteye neden olan bölge hedeflenir.

Kateter ablasyonu özellikle:

• Tekrarlayan monomorfik ventriküler taşikardilerde
• İlaç tedavisine rağmen devam eden VT ataklarında
• ICD tarafından tekrarlayan şok verilen hastalarda
• Uygun idiyopatik ventriküler taşikardi türlerinde

önemli bir tedavi seçeneğidir.

İşlemin başarısı, ventriküler taşikardinin mekanizmasına ve altta yatan kalp hastalığına göre değişir.

4. İmplante Edilebilir Kardiyoverter Defibrilatör (ICD)

ICD, tehlikeli ventriküler ritim bozukluklarını algılayarak gerektiğinde hızlı uyarı tedavisi veya elektriksel şok uygulayabilen, vücuda yerleştirilen özel bir cihazdır.

Özellikle ani kardiyak ölüm riski yüksek olan hastalarda hayat kurtarıcı olabilir.

Her ventriküler taşikardi hastasında ICD gerekli değildir. Karar, kalp fonksiyonları, altta yatan hastalık ve ritim bozukluğunun özelliklerine göre verilir.

5. Altta Yatan Kalp Hastalığının Tedavisi

Koroner arter hastalığı, kalp yetersizliği, kardiyomiyopati veya elektrolit bozuklukları gibi nedenlerin tedavi edilmesi, ventriküler taşikardi yönetiminin temel parçalarından biridir.

Ventriküler Taşikardi Tehlikeli midir?

Ventriküler taşikardinin klinik önemi hastadan hastaya değişir.

Yapısal kalp hastalığı bulunmayan bazı hastalarda daha iyi seyirli olabilirken, kalp kası hastalığı veya geçirilmiş kalp krizi bulunan kişilerde ciddi sonuçlara yol açabilir.

Olası komplikasyonlar:

• Bayılma
• Ciddi tansiyon düşüklüğü
• Kalp yetersizliği
• Ventriküler fibrilasyon
• Ani kardiyak ölüm

Bu nedenle ventriküler taşikardi saptanan hastalarda altta yatan nedenin ve ani kardiyak ölüm riskinin değerlendirilmesi önemlidir.

Ventriküler Taşikardi Tamamen Düzelir mi?

Bazı idiyopatik ventriküler taşikardi türleri kateter ablasyonu ile yüksek başarı oranlarıyla tedavi edilebilir.

Ancak kalp kasında skar veya yapısal kalp hastalığı bulunan kişilerde ventriküler taşikardi tekrarlayabilir.

Bu hastalarda ilaç tedavisi, kateter ablasyonu ve gerektiğinde ICD tedavisi birlikte değerlendirilebilir.

Ne Zaman Kardiyoloji Uzmanına Başvurulmalıdır?

Tekrarlayan hızlı çarpıntı, açıklanamayan bayılma, baş dönmesi veya ailede ani kardiyak ölüm öyküsü bulunan kişilerin kardiyoloji değerlendirmesinden geçmesi önerilir.

Hızlı çarpıntıya bayılma, göğüs ağrısı, ciddi nefes darlığı veya bilinç değişikliği eşlik ediyorsa acil tıbbi yardım alınmalıdır.

Doç. Dr. Sezen Bağlan Uzunget
Kardiyoloji Uzmanı

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tanı ve tedavi hastanın klinik durumuna göre bireysel olarak planlanmalıdır.